GIÁO PHẬN BẮC NINH
BAN MỤC VỤ GIỚI TRẺ

Các bạn trẻ thân mến.
Sau những ngày suy tư và cũng như gợi ý của nhiều bạn trẻ ban mục vụ giới trẻ chúng tôi bắt đầu từ mùa chay 2009 sẽ gửi đến các bạn tài liệu sinh hoạt giới trẻ để chúng ta có dịp sống Tin Mừng và Thắp sáng Niềm tin Chúa Kitô trong môi trường chúng ta sống.
Như các bạn biết lễ Thánh Phêrô và Phaolô ngày 29 tháng 6 năm 2008 cho đến cùng lễ này năm 2009 Đức Thánh Cha Biển Đức 16 đã chọn là Năm thánh “Thánh Phaolô”. Vì vậy bắt đầu từ mùa chay này chúng ta cùng học tập, chia sẻ các bài giáo lý về Thánh PhaoLô của Đức Thánh Cha Biển Đức 16. Để qua đó học từ ngài (Thánh Phaolô) đức tin, để học từ ngài Đức Kitô là ai, và cuối cùng con đường để sống đời chính trực.

TM Ban mục vụ giới trẻ
Linh mục D. Vũ quang Mỹ

Bài 1: Thế giới và thời đại của Thánh Phaolô
Thánh tông đồ Phaolô, một dung mạo xuất sắc và hầu như không thể bắt chước được, nhưng hào hứng, ở trước mặt chúng ta như một gương sáng cao cả về việc hoàn toàn hiến thân phụng sự Thiên Chúa và phục vụ Hội Thánh, cũng như cởi mở với nhân loại và các nền văn hoá. Cho nên thật công bằng để cho chúng ta dành cho Ngài một chỗ đặc biệt, không những chỉ trong sự tôn kính của chúng ta mà còn trong cố gắng hiểu biết những gì ngài muốn nói với chúng ta là những kitô hữu thời nay.
Chúng ta suy nghĩ về môi trường mà trong đó ngài đã sống và làm việc. Một đề tài như thế có vẻ đưa chúng ta ngược dòng lịch sử rất xa xôi, vì chúng ta phải đặt mình vào thế giới hai ngàn năm xưa. Nhưng điều đó chỉ dường như đúng một phần, bởi vì chúng ta có thể chứng thực rằng, dưới nhiều bình diện khác nhau, tình trạng văn hoá xã hội ngày nay không khác gì thời bấy giờ bao nhiêu.
Ngài xuất thân từ một nền văn hoá rất đặc biệt và giới hạn, chắc chắn là thiểu số, đó là nền văn hoá và truyền thống Israel. Trong thế giới của đế quốc Rôma mà tài liệu cho biết thì có chừng 10% là người Do Thái và vào thế kỷ thứ nhất chỉ còn khoảng 3%. Chính vì vậy niềm tin và cách sống của họ phân biệt họ cách rõ ràng với môi trường chung quanh và việc ấy có thể đưa đến hai hậu quả: hoặc bị chế diễu, có thể đi đến việc kỳ thị hoặc được thán phục. Cho nên chúng ta không ngạc nhiên khi chính thánh Phaolô cũng là người chịu hai cách đánh giá trái ngược nhau. Chỗ đứng khó khăn và đau đớn là của một nhóm những người tin chắc chắn vào con người Chúa Giêsu thành Nazaret, đến đôï họ trở nên khác biệt với cả đạo Do Thái lẫn hình thức lương giáo thịnh hành.
Trong bất cứ trường hợp nào, có hai yếu tố có lợi cho quyết tâm của Thánh Phao lô. Trước hết là nền văn hoá Hy lạp, là nền văn hoá mà sau này trở thành di sản chung ít là của vùng địa trung hải. Hai là cơ cấu chính trị, hành chính của Đế quốc Rôma đảm bảo sự bình yên từ Anh Quốc cho đến miền Nam Ai cập, mọi người được tự do an toàn để đi lại và tìm thấy ở bất cứ nơi nào mình đến những đặc tính văn hoá mà không phương hại đến những giá trị địa phương.
Nhãn quan phổ quát đặc trưng cho cá tính của Thánh Phaolô, sau biến cố trên đường đi Đa mát chắc chắn là được thúc đẩy bởi đức tin vào Đức Giêsu, đến nỗi hình ảnh của Đấng Phục Sinh đã vượt ra ngoài bất cứ giới hạn đặc biệt nào. Thực ra đối với thánh Phaolô: “Không còn là người Do Thái hay Hy Lạp, nô lệ hay tự do, đàn ông hay đàn bà nữa, vì tất cả anh em chỉ là một trong Đức Kitô” (Gl 3,28). Nhưng hoàn cảnh lịch sử – văn hoá của thời đại Ngài là môi trường sống cũng ảnh hưởng đến những lựa chọn và quyết tâm của Ngài. Thánh Phao lô được diến tả như một “người của ba nền văn hoá” kể cả nguồn gốc Do Thái của Ngài, ngôn ngữ Hy lạp và đặc quyền “Công dân Rôma”.
Chúng ta cũng nhắc đến triết thuyết khắc kỷ, là triết lý nổi bật trong thời thánh Phao lô và cũng ảnh hưởng đến Kitô giáo dù chỉ một phần nào. Chúng ta tìm thấy nơi họ những giá trị cao quý về đề tài nhân loại và sự khôn ngoan, là những điều được Kitô giáo đón nhận một cách tự nhiên, khi thánh Phao lô viết cho tín hữu Philipphê: “Những gì là chân thật, những gì là cao quý, những gì là chính trực, những gì là tinh tuyền, là đáng yêu, những gì mang lại tiếng tốt, và nếu có gì là nhân đức, là đáng khen, thì hãy nghĩ đến những điều đó..” (Pl 4,8).
Vào thời thánh Phao lô sự kiêïn các Kitô hữn hội họp xảy ra ở tư gia không phải là động lực cho người ta thắc mắc. Hơn nữa , khi ấy vẫn chưa có các cơ sở công cộng. Cho nên các buổi họp của các Kitô hữu được những người đương thời coi là cách thực thi tôn giáo mật thiết hơn này. Tuy nhiên sự khác biết giữa phụng tự của lương dân và Kitô hữu không phải là điều không mấy quan trọng và đòi hỏi ý thức nhiều hơn về căn tính của người tham dự cũng như việc tham dự chung của cả đàn ông lẫn phụ nữ, đó là việc cử hành “Bữa Tiệc Ly của Chúa” và đọc Kinh Thánh.
Để kết luận, từ bài sơ lược về khung cảnh văn hoá của thế kỉ thứ nhất của thời đại Kitô giáo, thì rõ ràng là sẽ không hiểu thánh Phao lô cách đầy đủ nếu không kể đến khung cảnh sống của cả người Do Thái lẫn lương dân của thời đại Ngài. Như vậy dung mạo của Ngài có một chiều sâu lịch sử và tư tưởng, cho chúng ta thấy những yếu tố nguyên thuỷ và chia sẻ của môi trường. Tuy thế, điều này cũng đúng cho Kitô giáo cách chung, mà trong đó Tông đồ Phao lô là một mẫu gương hàng đầu, tất cả chúng ta hôm nay có rất nhiều để học tập. Đó là mục tiêu của Năm Thánh Phao lô để học từ ngài (Thánh Phaolô) đức tin, để học từ ngài Đức Kitô là ai, và cuối cùng con đường để sống đời chính trực.

Câu hỏi suy tư:
Thời đại thánh Phao lô sống và thời nay có điểm gì giống và khác nhau?
Thánh Phao lô đã áp dụng hoàn cảnh xa hội để rao giảng Tin mừng như thế nào? còn bạn thì sao?
Đề nghị các bạn đọc sách Công vụ Tông đồ chương 9, 13 đến hết. Bạn có nhận xét gì về cuộc đời và hoạt động truyền giáo của thánh Phaolô? và áp dụng cho mình như thế nào?